"Tôi thấy rằng tôi không thành công, tôi chưa thành công. Tôi thấy rằng mọi thứ cũng thật sự là dở dang, nhưng mà là vì tôi chỉ có thể làm cái phần của tôi, chớ tôi không thể nào làm được cái phần của 90 triệu người Việt Nam khác. " (Ls Lê thị Công Nhân)
Bạn đọc có thể gửi câu hỏi thắc mắc về pháp luật lao động theo địa chỉ: Chuyên mục “Tư vấn pháp luật lao động”, 14 Cách Mạng Tháng Tám Q.1 TPHCM hoặc e-mail: phapluatlaodong@nld.com.vn, congdoan@nld.com
Chưa đầy 72 tiếng sau khi được trả tự do, cô Lê Thị Công Nhân đã
bị công an bắt đưa đi trong lúc đang mua sắm với người chị ruột, chúng
tôi liên lạc ngay với bà Trần Thị Lệ, thân mẫu của cô để tìm hiểu sự
việc. Mời quý thính giả theo dõi cuộc điện đàm dưới đây giữa bà và thông
tín viên Hà Giang của đài chúng tôi.
Hà Giang: Thưa bà, chúng tôi vừa được tin báo khẩn là Lê Thị
Công Nhân vừa bị công an bắt đi, bà có thể cho thính giả của đài Á Châu
Tự Do biết sự việc đã xẩy ra như thế nào không a.?
Luật sư Lê Thị Công Nhân chụp hôm 7 tháng 3, 2010. Courtesy
Vietnamexodus
Bà Trần Thị Lệ: Dạ thưa, Công Nhân thì có
một người chị ruột xuống chơi cũng là hứa là để đưa đi mua sắm. Hai chị
em cùng bước ra, bước ra cửa hàng thì họ đã bao quanh rồi. Sự việc xẩy
ra rất là nhanh, và họ làm rất nhanh, “A, a chị Công Nhân đây rồi, chị
xin lên đi với chúng tôi một lát”. Rồi đấy, họ cũng cưỡng chế đưa Công
Nhân lên xe luôn. Hà Giang: Lúc đó Lê Thị Công Nhân đã phản
ứng ra sao thưa bà? Bà Trần Thị Lệ: Thì lúc đó cô chị cũng tay
sách rồi nách mang các thứ rồi lại có cái xe nữa cho nên là, cái xe máy
đó ạ, loay hoay cũng không thể nào mà chạy theo được cái xe đó, mà
chẳng hiểu là cái xe đó đã đưa Công Nhân đi đâu. Còn Công Nhân bé nhỏ
như thế thì làm sao mà chống chọi hay làm cái gì khác được với bốn, năm
người như thế ạ.
Các công an mặc thường phục như vậy thì họ cưỡng chế Công
Nhân lên xe
khoảng từ, tôi nghĩ là khoảng một giờ rưỡi chiều. Nói là cái xe đó thì
rất là đẹp, cái xe đen, cái xe kiểu mà không thể nào mà dưới phường có
thể có cái xe đẹp như thế được.
Hà Giang: Lê Thị Công Nhân đã bị bắt lúc mấy giờ thưa bà? Bà
Trần Thị Lệ: À, lúc đó thì khi mà cô chị về, đem đồ đạc về báo như
thế thì tôi cũng không nhìn lên đồng hồ, do đó thì tôi thấy lúc đó
khoảng hai giờ rồi, thì chắc sự việc xẩy ra trong vòng khoảng một giờ
rưỡi hơn gì đó. Hà Giang: Như vậy gia đình có biết những
người bắt Lê Thị Công Nhân thuộc cơ quan nào, và họ đưa đi đâu không ạ? Bà
Trần Thị Lệ: Các công an mặc thường phục như vậy thì họ cưỡng chế
Công Nhân lên xe khoảng từ, tôi nghĩ là khoảng một giờ rưỡi chiều. Nói
là cái xe đó thì rất là đẹp, cái xe đen, cái xe kiểu mà không thể nào mà
dưới phường có thể có cái xe đẹp như thế được. Ở nhà cũng nghĩ chắc là
đưa lên bộ gì đó, bộ công an. Tôi thì tôi chỉ biết thế thôi chứ không
biết cái gì khác hơn nữa. Hà Giang: Sau khi Lê Thị Công Nhân
bị bắt rồi thì người chị có phản ứng gì thưa bà? Bà Trần Thị Lệ:
Con gái tôi chỉ nói là một cái xe hơi trông rất sang trọng lịch sự, mầu
đen, một cái xe hơi dạng 4 chỗ, thoáng đi rất là nhanh trong khi cô ấy
còn đang ngơ ngác chưa biết gì thì cũng đâu có thể nhìn rõ bảng số hay
cái gì. Thì cũng đem đồ về thôi rồi đi làm chứ cũng chẳng biết thế nào
vì chị còn đi làm mà, bữa nay cũng nhân ngày Quốc Tế Phụ Nữ thì là cũng
còn thoải mái một chút, đưa đi mua sắm rồi phải trở về cơ quan làm việc
luôn ạ. Hà Giang: Cảm ơn bà, và xin cầu chúc cho Lê Thị Công
Nhân sớm được trở về với gia đình.
Ngày 8/2, tổ chức VOICE (Vietnamese Overseas Initiative for
Conscience Empowerment) vừa nộp đơn kiện chính phủ Việt Nam lên nhóm Đặc
trách Chống giam giữ người vô cớ của Liên Hiệp Quốc.
Photo courtesy of VOICE
Biểu tượng của tổ chức VOICE.
VOICE
Lý do được
VOICE đưa ra là chính phủ Việt Nam đã bắt giam và kết án tù 10 nhà dân
chủ gần
đây thiếu căn bản pháp luật và vi phạm luật quốc tế. 10 người này thuộc
nhóm của
nhà văn Nguyễn Xuân Nghĩa, người vừa bị một tóa án ở Hải phòng kết án 6
năm tù
và 3 năm quản chế. Việt Hà có phỏng vấn luật sư Trịnh Hội, người đứng
đầu tổ chức
VOICE về đơn kiện này như sau:
Việt Hà: Xin chào luật sư Trịnh Hội, cảm ơn
luật sư đã đến RFA để chia sẻ vài điều về vụ kiện chính phủ Việt Nam lên
cơ
quan chống giam giữ người vô cớ của Liên Hiệp Quốc.
Luật sư Trịnh Hội đang trả lời phỏng vấn tại Đài Á Châu Tự Do. PHOTO
RFA.
Trịnh Hội: Vâng, xin chào khán thính giả của
RFA và rất vui được có mặt ở RFA.
Việt Hà: Xin anh cho biết nguyên nhân nào
VOICE
đại diện cho 10 người nộp đơn kiện lên Liên Hiệp Quốc?
Trịnh Hội: Nguyên nhân thì nó cũng dễ hiểu
thôi. Có thể mình nói chung chung một tí, là Trịnh Hội nghĩ chính phủ
Việt Nam
thường nói là xây dựng một nhà nước pháp quyền, vì vậy chung ta nên giúp
đất nước
chúng ta hiểu rõ về luật lệ hơn, không những luật domestic law là luật
trong nước
mà còn international law là luật lệ về quốc tế. Khi chúng ta hội nhập
vào thì VOICE
muốn cho mọi người biết luật lệ quốc tế thế nào. Nguyên nhân chính là
giúp cho
đất nước Việt Nam, con người Việt Nam, mọi người Việt Nam trên thế giới
đều hiểu
rõ luật lệ quốc tế về những vấn đề chính trị ở Việt Nam và các văn bản
mà Việt
Nam đã ký kết.
Việt Hà: Ngoài 10 người đó thì còn có 4
người
khác cũng nổi tiếng cộng đồng quốc tế là Nguyễn Tiến Trung, Lê Công
Định, Trần
Huỳnh Duy Thức và Lê Thăng Long. Tại sao 4 người đó không có tên trong
đơn kiện?
Chuyện Trịnh Hội làm không chỉ liên
quan đến đất nước Việt Nam. Nếu bạn là chánh án, là một ông thứ trưởng
công an,
bạn quyết định thì sau này nó sẽ nằm ở trong Liên Hiệp Quốc.
LS Trịnh Hội
Trịnh Hội: Thứ nhất là nếu muốn nói về luật
cảm
ơn bạn đã hỏi câu hỏi đó. Nói về luật thì 10 hồ sơ nộp cho nhóm của nhà
văn
Nguyễn Xuân Nghĩa thì có nghĩa là nó đã xong rồi. Họ đã quyết định hồ sơ
thế
nào và kháng cáo đã xong rồi. Và tất cả những tội đều cùng một tội chung
là
tuyên truyền chống đối chế độ. Khi mình làm một hồ sơ thì mình không thể
nhập một
lượt vô hết mà tội nào ra tội đó. Riêng 4 người của vụ án Lê công Định
thì tội
khác, tội hơi nặng hơn là tội hoạt động lật đổ chính quyền. Và tội đó
nếu bị án
là án tử hình là án nặng nhất. Đối với Trịnh Hội thì vụ án đó chưa xử
xong bởi
vì theo tin của gia đình những người đó cho biết là họ sẽ kháng án.
Kháng án là
họ sẽ ra cãi tiếp không biết là chính phủ Việt Nam có đồng ý giảm hay
không,
hay là sẽ tăng hơn, nên phải đợi hồ sơ xong rồi thì mới nộp. Nhưng có
điều chắc
chắn là Trịnh Hội sẽ tiếp tục nộp đơn khi hồ sơ xong. Bản án như thế nào
đi
chăng nữa thì để cho quốc tế trả lời.
Việt Hà: VOICE nộp đơn vào ngày 8/2/2010
nhưng nhóm đặc trách giam giữ người vô cớ lại điều tra và ra kết luận
vào năm
2009 là 6 trong 10 người bị giam giữ vô cớ. Tại sao có sự chênh lệch về
thời
gian ở đây?
Nhà văn Nguyễn Xuân Nghĩa.
Trịnh Hội: Tại vì trước đây đã có một tổ chức
nộp đơn cho 6 người rồi. Lúc họ bị bắt vô tù nhưng họ chưa bị xử. Thành
thử lúc
đó Liên Hiệp Quốc, ủy ban chống bắt người vô cớ đã quyết định là 6 người
bị bắt
mà không được xử là giam giữ vô cớ và chỉ có 6 người. Tại vì họ bị bắt
năm
2008… đến khi tụi này làm thì mình cãi khác. Mình cãi là chẳng những sự
giam giữ
vô cớ mà cái sự kết tội họ là vô cớ và vì vậy bỏ tù họ là vô cớ. Và
không phải
6 người không mà là tới 10 người và phải đợi hồ sơ của Phạm Thanh Nghiên
xong rồi
thì mới nộp lên chung luôn. Tại Phạm Thanh Nghiên mới xử hồi tháng 1 rồi
tháng
2 tụi này nộp.
Ý nghĩa vụ kiện
Việt Hà: Vụ kiện này có ý nghĩa gì, liệu nó
có phiên xử hay không để đưa ra phán quyết không và nếu có thì phán
quyết đó có
tính cưỡng hành không?
Trịnh Hội: Nếu nói về tính cưỡng hành thì
tùy
loại cưỡng hành là loại gì, tùy Liên Hiệp Quốc thế nào, nếu mà nói rõ về
Liên
Hiệp Quốc thì cách đây khoảng 4 năm năm 2006 khi thủ tục này được ra đời
thì cá
nhân của mình không được làm. Liên Hiệp Quốc cũng có sự thay đổi. Trịnh
Hội
nghĩ về vấn đề nhân quyền cũng sẽ thay đổi theo thời gian. Một khi có
những quyết
định đưa ra, có nhiều chuyện chúng ta có thể làm được. Những ai đồng ý
với quyết
định của Liên Hiệp Quốc.
Trịnh Hội cũng mong rằng 10 năm sau
những hồ sơ này cũng trở thành cái khối tạo áp lực cùng với những nhà
đấu tranh
cho tự do nhân quyền cho Việt Nam.
LS Trịnh Hội
Đây là mình chỉ cho là như vậy thôi
chứ chưa biết thế nào. Nếu Liên Hiệp Quốc quyết định là Việt Nam vi phạm
các
văn bản của quốc tế thì Liên Hiệp Quốc sẽ có những việc họ làm, họ có
thể cử
người sang Việt Nam để điều tra tiếp. Họ có thể gặp các giới chức bên
Việt Nam
để nêu rõ về vấn đề đã vi phạm như thế nào, họ cũng có thể khuyến cáo
các nước
khác nên làm gì và chính chúng ta cầm các quyết định đó đi gặp nước
Pháp, nước
Mỹ để nói rõ lên tình trạng của Việt Nam. Cưỡng chế hay không thì nó tùy
theo
cái sự quyết tâm của mỗi người chúng ta về quyết định của Liên Hiệp
Quốc.
Trịnh Hội nghĩ rằng nếu chúng ta muốn
thay đổi một chính sách của nước Mỹ, nước Úc, đây là một xứ sở tự do,
nếu chúng
ta muốn, có những hội đoàn ở bên đây muốn Việt Nam vô danh sách của
những nước
cần quan tâm đặc biệt, nếu chúng ta có quyết định đấy thì nó càng giúp
cho được
cái sự đi vận động của mình hay hơn, tốt hơn. Nói về Liên Hiệp Quốc thì
nhìn một
cách nào đó thì nó cũng khá mơ hồ, nhưng mà nhìn một cách về luật pháp,
về đường
dài thì Trịnh Hội nghĩ là vẫn có rất nhiều cơ hội để tạo áp lực cho
nhiều người,
nhất là những người đang có nhiều quyền lực trong tay suy nghĩ lại trước
khi
giáng tay, vì chuyện Trịnh Hội làm không chỉ liên quan đến đất nước Việt
Nam. Nếu
bạn là chánh án, là một ông thứ trưởng công an, bạn quyết định thì sau
này nó sẽ
nằm ở trong Liên Hiệp Quốc.
Việt Hà: Tức là phán quyết là các anh đã
làm
sai thì liệu phán quyết đó Việt Nam có thi hành không thì không biết
phải không
ạ?
Cô Phạm Thanh Nghiên.
Trịnh Hội: Trịnh Hội nghĩ nếu mà xem xét tình
trạng hiện tại thì Việt Nam chả thi hành đâu, nhưng mà cái chuyện thi
hành hay
không thì Trịnh Hội nghĩ không nên để ý quá mức, nó không nên làm chùn
bước đối
với những ai nghĩ rằng muốn giúp đất nước Việt Nam hiểu rõ luật pháp
hơn. Tại
chuyện này là chuyện lần đầu tiên trong đời làm chứ từ hồi nào Trịnh Hội
làm
liên quan luật quốc tế, về tị nạn và những người vô quốc gia nhiều hơn.
Khi
chúng ta bắt đầu làm chuyện gì đó thì chúng ta làm vì phải làm, we have
noi
choice (không có sự lựa chọn nào khác), đối với Trịnh Hội không có sự
lựa chọn
nào khác. Đi tranh đấu thì ai biết chừng nào người tị nạn đựợc đi nhưng
rất may
mắn 10 năm sau được nhiều người đi. Trịnh Hội cũng mong rằng 10 năm sau
những hồ
sơ này cũng trở thành cái khối tạo áp lực cùng với những nhà đấu tranh
cho tự
do nhân quyền cho Việt Nam, tạo cho Việt Nam có một cái nhìn đúng hơn,
một cái
nhìn cải thiện hơn về vấn đề nhân quyền. Rất khó trả lời câu hỏi đó thì
nó tùy
theo nhận định của mình.
Việt Hà: Cảm ơn luật sư Trịnh Hội rất
nhiều.
Trinh Hội: Cảm ơn bạn và khán thính giả,
chúc
mừng năm mới.
VOICE là một tổ chức phi chính phủ,
phi chính trị và bất vụ lợi hiện đang chú trọng vào việc tranh đấu cho
người Việt
tị nạn và những tù nhân lương tâm tại Việt Nam. Danh sách những người có
tên
trong đơn kiện chính phủ Việt Nam hiện được lưu trên website của đài
RFA.
Trong chương trình Café Wifi tuần này, các bạn trẻ sẽ thảo luận
về những xung đột giữa giới trẻ Việt Nam khi sống ở nước ngoài cũng như
những tính cách của người Việt Nam mình.
AFP PHOTO
Sinh viên Việt Nam đang tìm hiểu du học tại
Mỹ.
Trước khi
bắt đầu
chương trình. Khánh An mời các bạn tự giới thiệu .
Giới trẻ Việt Nam
Phương: Chào tất cả mọi người. Em
tên Phương. Em
22 tuổi. Em vừa mới tốt nghiệp được 2 tháng thì em đi làm. Em sống ở
TPHCM.
Hòa: Mình tên Hòa. Năm nay mình
26 tuổi, đang
làm việc, công tác taị Singapore và cũng ở Singapore được 5 năm rồi. Khi
mình học
thì mình học ngành công nghệ thông tin, lúc mình ra làm thì làm về ngành
quản
trị mạng cho công ty HP.
Vương Anh: Mình tên Vương Anh,
hiện tại đang sống ở
Adelaide, South Australia. Mình qua đây được khoảng 5 năm rồi. Ở Việt
Nam thì
mình làm nha sĩ, bây giờ qua đây thì cũng chưa có việc làm ổn định.
Ở VN, mọi thứ
mình làm, mình đều phải xem: “mình làm như vậy, mình nói như vậy thì
người bên
cạnh người ta nghe người ta sẽ nghĩ như thế nào?”, rồi “có ảnh hưởng
đến
chính trị hay không?”.
Bạn Vương Anh.
Hương: Hương tên là Hương, năm
nay 25 tuổi, đã
xa Việt Nam cũng được 5 năm rưỡi rồi. Hương vừa mới tốt nghiệp cũng
ngành công
nghệ thông tin, hiện giờ đang làm quản trị mạng cho trường
Đại học Texas Central.
Khánh An: Khánh An cảm ơn các bạn
và rất vui chào
đón các bạn đến với chương trình Café Wifi. Ngày hôm nay, Khánh An muốn
hỏi các bạn: Theo các bạn, giới trẻ Việt Nam mình có những gì gọi là ưu
điểm và
cái gì là khuyết điểm, đặc biệt là các bạn khi các bạn đi ra ngoài các
bạn có
nhiều cơ hội so sánh với giới trẻ ở nơi mà bạn học, bạn làm việc.
Hương: Mình thấy tính cách của
sinh viên Việt
Nam có ưu điểm là rất là siêng năng, chịu khó học hỏi, khi đi học thì
Hương thấy sinh viên VN dùng thời gian đến gấp hai gấp ba lần so với
sinh viên
Mỹ. Cái đó rất là đáng quý. Còn khuyết điểm thì thường là phong tục
không
giống, tiếng nói không giống nên rất khó khăn. Nhiều khi phong tục của
mình rất là ngược đời với phong tục của Mỹ, chẳng hạn như Mỹ dùng dao
cắt vô
trong còn mình thì cắt ra ngoài. Đi đường thì người ta rất tuân theo
luật lệ
giao thông, còn ở VN thì không thấy giống.
Du học sinh Việt Nam tại Pháp. Photo courtesy of 123duhoc.com
Khánh An: Cảm ơn Hương rất nhiều. Khánh An muốn
hỏi
các bạn khác...
Hòa: Theo Hòa thấy cũng giống như
bạn Hương hồi
nãy nói người VN mình thì Hòa cảm thấy những người nào chịu khó, có
quyết tâm
thì sẽ rất cần cù và siêng năng. Hòa không biết ở bên Mỹ như thế nào, có
lẽ bên
Singapore ở gần VN cho nên những phong tục tập quán cũng không khác xa
mấy. Đối
với người bản xứ, những người đến từ Trung Quốc, họ nhìn người VN mình
chỉ bằng
nửa con mắt thôi. Cho nên Hòa để ý, có thể chính vì vậy mà những người
nào có
quyết tâm thì sẽ làm việc và học tập gấp đôi để có thể chứng minh được
là người
VN mình không thua kém người ta. Còn khuyết điểm thì Hòa thấy đa số
những bạn
bên này khoảng 50/50, 50 là học được và 50 hay chơi, đó là khuyết đìểm.
Tự do
ngôn luận?
Khánh An: Cảm ơn Hòa. Vương Anh
nghĩ như thế nào
Vương Anh ?
Vương Anh: Bản thân Vương Anh thì
Vương Anh cũng có
được cái may mắn là làm cho một cơ quan cũng gần như là đầu ngành về
răng hàm mặt
ở VN. Sau 2 năm Vương Anh làm việc ở đó rồi qua đây, tựu trung lại,
Vương Anh cảm
thấy là, mình nói về bản thân mình đi nhé, Vương Anh qua đây cảm thấy
mình bị sợ một thời gian quá là dài đi, tại vì khi ở VN, mọi thứ mình
làm, mình
đều phải đặt mình vô cái vấn đề là “mình làm như vậy, mình nói như vậy
thì
người bên cạnh người ta nghe người ta sẽ nghĩ như thế nào?”, rồi “có
ảnh
hưởng đến chính trị hay không?”, “có lợi cho việc tiến thân hay không?”.
Bản thân mình khi
mình muốn đi ra nước ngoài để học thì hầu như mọi đường đều bị bít hết
nếu như
mình không đi theo guồng máy của họ.
Bạn Vương Anh.
Còn bên này người
ta không quan tâm tới những chuyện đó. Mình thích thì mình cứ nói và
mình làm
đi đó. Nếu mà điều đó là điều đúng thì mình không sợ người ta sẽ dòm
ngó, người
ta sẽ coi mình là lạc loài. Đó, cái chung là như vậy, còn đối với Vương
Anh thì
VN luôn luôn là trong tim rồi, còn cái chuyện chính trị như thế nào thì
Vương
Anh không biết, nhưng mà đi ra khỏi VN, cái khao khát đầu tiên mà Vương
Anh thấy
là vì VN mình bị nhiều thứ bưng bít quá đi, mà Vương Anh đã từng làm ở
vị trí
đó Vương Anh biết, Vương Anh ước ao được học hỏi nhiều cái mới của bên
ngoài để
về phục vụ cho người dân ở quê hương mình.
Khánh An: Vương Anh có nhắc đến
một nỗi sợ mà hình
như là không ít du học sinh của mình khi ra nước ngoài đã gặp phải, đó
là chuyện
sẽ sợ dính dáng đến chuyện chính trị. Các bạn nghĩ thế nào về chuyện
này, có
đáng sợ không? Theo Vương Anh nói thì những bạn trẻ ở bản xứ họ không
mấy quan
tâm đến chuyện đó. Cái gì mình thích thì mình làm. Bây giờ Khánh An sẽ
hỏi
một bạn trẻ là Phương vì hiện nay Phương đang sống ở VN. Vương Anh ra
khỏi nước
thì Vương Anh thấy là có nhiều vấn đề mình không được biết, Phương nghĩ
như thế
nào về chuyện này?
Phương: Có lẽ so với mọi người,
em đang ở VN
thì em sẽ chứng kiến, hoặc là sẽ biết được nhiều cái chuyện về chính trị
hoặc vấn
đề nào đó nhất. Theo em, ngày xưa em không rõ như thế nào, nhưng bây giờ
tụi em
được tiếp cận rất là nhiều thông tin, đặc biệt nói về vấn đề chính trị
thì giới
trẻ cũng tham gia khá nhiều về chính trị. Các anh chị nhìn thử xem, ví
dụ như ở
thành phố Sài Gòn em đang ở, các bạn sinh viên được đứng vào vị trí đại
biểu
quốc hội hoặc được đứng vào vị trí của một chủ tịch hội đồng nào đó
trong một
khoảng thời gian nào đó. Người ta muốn rằng khi giới trẻ được đặt vào vị
trí đó thì giới trẻ sẽ làm được cái gì, và ý tưởng của giới trẻ sẽ như
thế
nào. Mà theo em thấy thì ở trong nước hiện nay không phải riêng gì vấn
đề chính
trị đâu mà các vấn đề khác cũng vậy, ý kiến của giới trẻ rất là được
quan
tâm.
Nguyễn Tiến Trung, cựu du học sinh tại Pháp, một tiếng nói dân chủ
hiện đang bị chính quyền VN bắt giam. AFP Photo.
Còn so với ở một
số nước thì em không qua thực tế nên em không thể nắm hết được nhưng
mà qua một số bạn bè hoặc là tình hình báo chí có đưa tin thì em thấy là
vấn
đề mà hồi nãy anh Vương Anh có đưa ra và chị Khánh An đang đề cập là vấn
đề
tình hình chính trị nó ảnh hưởng khá nhiều, đặc biệt là đối với lưu học
sinh
thì vấn đề em cũng chỉ thấy là tại VN tụi em được tiếp cận khá là nhiều
và tụi
em có tiếng nói, có tổ chức, có đại diện, có tiếng nói về các vấn đề xã
hội chứ
không phải là bị ép buộc, o ép quá nhiều như là tình trạng anh Vương Anh
đã đề
cập.
Guồng máy
chính trị
Khánh An: Các bạn khác thì các
bạn nghĩ như thế
nào? Các bạn đã ở VN, các bạn đã đi ra ngoài, các bạn so sánh, các bạn
có đồng
ý với ý kiến của Phương hay không?
Vương Anh: Nói về kinh nghiệm bản
thân, Vương Anh từng
làm phó bí thư của bên đoàn thanh niên của Bệnh Viện Răng Hàm Mặt Trung
Ương và
cũng được đề bạt rất nhiều thì khi đó, khi mà đặt ở vị trí đó, Vương
Anh biết nhiều chuyện có lẽ biết nhiều chuyện hơn bạn Phương ở VN
bây giờ biết. Khi mình biết ra được, mình cảm thấy hai luồng khác nhau.
Điều
mình biết được khác với thực tế người ta đang làm ở VN. Do đó, mình cảm
thấy sợ,
mình hơi hoang mang về chuyện người ta đang làm như vậy.
Cuối
cùng, mình nhận ra một điều là mọi thứ người ta cho giới trẻ biết
nó giống như cái bánh vậy đó. Bạn đang là người không biết và bạn đi tìm
cái bánh
thì bạn thấy được cái bánh người ta đưa cho bạn thôi chứ mình không
biết, mình
không có quyền lựa chọn cái bánh khác. Do đó khi đó giới trẻ cảm thấy
mình
được tôn trọng, mình được lắng nghe, nhưng mà bản thân mình thì mình
thấy được
là thực tế nó không giống như vậy. Bản thân mình khi mình muốn đi ra
nước ngoài để học thì hầu như mọi đường đều bị bít hết nếu như mình
không đi
theo guồng máy của họ.
Ngay cả chính trị
bên Mỹ cũng vậy, cũng có cái tốt cái xấu, người ta cũng đem ra giễu trên
đài
quá trời luôn. Chẳng hạn như cái chương
trình truyền hình “Glenn Beck” cũng đem ông Obama ra
để nói thôi, có gì đâu.
Bạn Hương.
Khánh An: Cảm ơn Vương Anh. Các
bạn trẻ khác nghĩ
thế nào?
Hương: Hương thì Hương cũng có
tiếp xúc với nhiều
cộng đồng VN ở bên Mỹ thì Hương cảm thấy là mỗi bên đều có cái đúng của
nó, chẳng
hạn như một sự việc nó đều có cái sai và cái đúng thì bên VN người ta
nhìn cái
đúng không à, người ta không nói lên cái sai. Còn ở bên Mỹ, người ta
nhìn cái
sai thôi, người ta không nói cái tốt của sự việc đó. Thành ra, chỉ nhìn
một tí
thôi thì sẽ không thể nói được là mình biết được toàn cục diện hết.
Chẳng hạn như một
sự việc xảy ra, Hương thấy bên VN người ta cũng đưa tin trên đài, tại
bây giờ
Hương coi VTV1, hay VTV2, hay VTV3 Hương thấy có sự việc xảy ra người ta
cũng
nói nhưng mà thật sự người ta nói cái tốt ra thôi. Còn đối vơí người bên
Mỹ,
Đài SBTN của Mỹ thì lại là không nói về cái tốt của nó mà lại châm chích
vào
cái xấu của sự việc. Nhìn về hai phía thì mỗi người đều có cái ý của
mình riêng
mà không ai nhịn bên nào. Đối với Hương thì Hương là sinh viên, thật sự
Hương
cũng không quan tâm lắm về chính trị, nhưng mà mình đứng khách quan thôi
thì thấy
sự việc nào cũng có cái tốt cái xấu.
Lê Công Định, nhà đấu tranh dân chủ ôn hòa, hiện đang bị chính quyền
VN bắt giam. AFP Photo.
Ngay cả chính trị
bên Mỹ cũng vậy, cũng có cái tốt cái xấu, người ta cũng đem ra giễu trên
đài
quá trời luôn. Chẳng hạn như cái chương
trình truyền hình “Glenn Beck” cũng đem ông Obama ra
để nói thôi, có gì đâu, chỉ có điều ở VN thì cái đó là một trong những
cái luật
của nhà nước VN, đó là khỏng thể chế giễu được chính phủ VN. Chỉ có sự
khác
nhau như vậy thôi.
Khánh An: Cảm ơn ý kiến của
Hương. Hòa ở bên
Singapore cảm thấy như thế nào hả Hòa?
Hòa: Hòa thì thực sự từ trước tới
giờ cũng
không để ý mấy đến chính trị, nhưng mà Hòa thấy những gì cảm nhận được
giống
như bạn Hương. Đó là ở VN mình hay nâng cao những cái tốt lên mà ít nói
về những
cái xấu, còn ở bên Sing theo Hòa thấy như chính phủ Sing thì họ cũng
thực sự độc
tài như VN là không được chế giễu hay là nói xấu gì đến chính trị hay là
chính
phủ, nhưng mà họ cũng có quyền khi mà điêù gì đó của chính trị mà không
tốt thì
người dân có thể đứng lên mà nói.
Quý vị và các bạn
vừa theo dõi phần đầu tiên của buổi trò chuyện về một số vấn đề thường
gặp của
giới trẻ VN khi họ ra nước ngoài. Bây giờ thì chương trình Café Wifi tạm
chia
tay với quý vị rồi và hẹn gặp lại mọi người vào lần Café tới nhé.
Khánh An mong nhận
được những ý kiến đóng góp và sự tham gia của quý vị thính giả, đặc biệt
là các
bạn trẻ tại địa chỉ e-mailwificoffee.rfa@gmail.com. Xin quý vị lưu ý để lại số điện thoại
để Khánh
An tiện liên lạc. Xin chào và hẹn gặp lại.
Lê Thị Công Nhân còn đối diện 3 năm quản chế
Gia đình luật sư bất đồng chính kiến Lê Thị Công Nhân cho hay chị sẽ mãn hạn tù và trở về nhà vào thứ Bảy tới (06/03).
Hôm 11/05/2007, Lê Thị Công Nhân bị Tòa án TP Hà Nội xử 4 năm tù giam và 3 năm quản chế vì vi phạm Điều 88 Bộ Luật Hình sự. Tuy nhiên sau đó án phạt này đã được giảm 1 năm, còn 3 tù giam và 3 năm quản chế tại phiên phúc thẩm 27/11/2007.
Nói chuyện với BBC từ Hà Nội, thân mẫu của Công Nhân, bà Trần Thị Lệ, cho biết bà đã được thông báo từ cơ quan công an, rằng sẽ cho xe chở Công Nhân về nhà từ trại giam số 5, Thanh Hóa.
"Thế nhưng tôi vẫn quyết định lên trại giam từ sớm để đón con. Giây phút đầu tiên mãn hạn tù của Công Nhân, là mẹ, tôi không thể không có mặt."
Bà Lệ nói tinh thần của con gái bà rất tốt tuy "Công Nhân đếm từng ngày cho tới lúc được thả tù".
Theo bà, công việc đầu tiên mà hai mẹ con bà sẽ làm là khám bệnh cho Lê Thị Công Nhân, vì "Không có gì quý hơn sức khỏe".
Luật sư Đài bị án nặng hơn, sau khi phúc thẩm là 4 năm tù giam và 3 năm quản chế.
Vợ ông, bà Vũ Minh Khánh, nói với BBC rằng việc LS Công Nhân ra tù cho bà thêm hy vọng là chồng bà cũng sẽ "sớm được trở về với gia đình".
Lần cuối vào thăm ông Nguyễn Văn Đài cách đây một tuần, bà Khánh nói ông vẫn khỏe khi thi hành án ở trại giam Nam Hà.
"Tuy nhiên gia đình cũng lo ngại, vì trời mùa đông thì lạnh, mà có lúc ban quản lý trại tù không cho dùng mền lót dưới sàn khi ngủ."
Hai luật sư trước khi vào tù đều hoạt động tích cực trong lĩnh vực đấu tranh đòi đa nguyên đa đảng và tự do tôn giáo. Phiên xử họ đã dẫn đến phản đối từ nhiều tổ chức nhân quyền và chính phủ nước ngoài.
Bốn năm trôi qua nhưng luật trưng cầu dân ý vẫn đang còn 'vướng' nhiều điểm.
Trong cuộc trả lời báo chí thời gian gần đây, Chủ tịch Hội Luật gia Việt Nam, ông Phạm Quốc Anh cho hay luật trưng cầu dân ý vẫn đang được “nghiên cứu để hoàn thiện.”
Luật biểu tình, ông Anh cho phóng viên mạng VietnamNet hay trong cuộc phỏng vấn, là “Quốc hội đã giao cho Bộ Công an soạn thảo, nhưng cũng đang vấp.”
Nhiều nước coi tự do hội họp, biểu tình là một trong các quyền cơ bản của người dân.
Chủ tịch Hội Luật gia Việt Nam giải thích về một số khó khăn trong quá trình soạn thảo luật biểu tình.
“Ta chưa có luật nhưng hiện vẫn có những biến tướng không chính thức, có những cuộc người kéo đến rất đông.”
Dù luật biểu tình được nói đến có tác động thúc đẩy dân chủ, ông Phan Quốc Anh muốn bộ luật tăng thêm kiểm soát xã hội.
“Dân chủ trong kỷ cương chứ không phải tự do muốn nói gì thì nói, muốn làm gì thì làm…Luật phải phù hợp với đặc điểm của Việt Nam.”
Luật sư Trần Lâm, nguyên Thẩm phán Tòa Án Nhân dân Tối cao nói, ông không biết đến bao giờ hai bộ luật này mới xong. Và ông không chờ mong.
“Các việc đó mình phải hiểu như thế này, có một số người muốn mở rộng dân chủ, một số người không muốn, thì nó cứ lùng nhùng như thế thôi. Cái biểu tình người ta có mấy trăm năm rồi có gì mới đâu.
“Hay là cái trưng cầu dân ý, sau khi làm hiến pháp xong thì trưng cho toàn dân, đâu mà chẳng có. Bây giờ ở đây nghe như thế thì cũng chưa nên hy vọng sẽ có cái gì đó.”
Trưng cầu dân ý cũng 'vướng'
Cách đây bốn năm Việt Nam bắt tay vào soạn luật trưng cầu dân ý. Bản dự thảo đầu của bộ luật mang tính mở rộng dân chủ cho người dân nghe nói hoàn tất vào ngày 25/2/2006.
Ông Phan Quốc Anh nói đến sự khác biệt trong quan điểm của một số cơ quan nhà nước là nguyên nhân làm cho luật trưng cầu dân ý chậm lại.
“Trong một năm dự thảo, cơ bản luật đã hoàn thành, đã trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội, nhưng còn nhiều ý kiến khác nhau, đặc biệt trong điều kiện hoàn cảnh cụ thể của Việt Nam, cái gì nên trưng cầu, cái gì không.”
Và ông nói thêm chắc chắn bộ luật mang tính nhạy cảm cao này sẽ cần nhiều thời gian để giới chức “tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện, nhằm đưa ra những biện pháp khả thi.”
Ông Anh tỏ ý lo ngại về “ổn định xã hội” một khi Việt Nam có bộ luật trưng cầu dân ý.
“Trưng cầu dân ý phát huy dân chủ nhưng phải giữ được ổn định xã hội, không để phần tử xấu lợi dụng để xuyên tạc bản chất dân chủ của nhà nước.”
Luật sư Trần Lâm, trong khi đó, nhấn mạnh đến tính khó xử của chính quyền khi ban hành hai bộ luật này.
“Thế giới người ta làm như là chuyện hàng ngày thì việc gì phải bàn soạn nhiều như thế. Thí dụ có cái luật không có nước nào làm cả mà bây giờ mình làm thì mới phải bàn soạn, mới phải thế này thế nọ.”
Giữa lời nói của nhà nước là đảm bảo quyền tự do cá nhân với việc luật hóa để bảo vệ thứ quyền này, theo luật sư Trần Lâm, là một khoảng cách khó vượt qua.
“Thực chất đây là chế độ toàn trị. Kiểu cai trị này bị thế giới phương Tây người ta phản ứng.
“Họ cũng bị phong trào tiến bộ trong nhân dân gây sức ép. Nhiều người không đồng ý với lối cai trị như vậy.
“Trước hai cái phản đối ấy, nếu theo phương Tây và theo những người tiến bộ ở trong nước mà hướng tới dân chủ thì họ sợ chuyện trong nước rơi vào cảnh ‘dấy âm binh’.
“Tức là gián tiếp cổ động cho chuyện chuyển hóa hòa bình. Thế thì chẳng khác mang vạ vào thây.
Lần trước, Trân Văn tường trình về những diễn biến mới liên quan đến vụ án “mua dâm người chưa thành niên” và “môi giới mại dâm”, xảy ra ở huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang.
Chủ tịch tỉnh Hà Giang Nguyễn Trường Tô. Hình blog Phạm Viết Đào.
Năm ngoái, vụ án này từng làm dư luận rúng động vì hiệu trưởng cưỡng ép các nữ sinh phải ăn nằm với mình. Và năm nay, tiếp tục làm dư luận rúng động khi có những dấu hiệu cho thấy, các nữ sinh từng bị kết án do “môi giới mại dâm” có thể là nạn nhân của một oan án.
Sau khi án sơ thẩm bị hủy, công chúng dồn sự chú ý vào ông Nguyễn Trường Tô, chủ tịch tỉnh Hà Giang, một trong số hàng chục nhân vật bị tố cáo đã tham gia “mua dâm người chưa thành niên”. Ông Tô nghĩ gì và muốn chia sẻ điều gì. Mời quý vị nghe cuộc trò chuyện giữa Trân Văn và ông Nguyễn Trường Tô…
Chỉ có thể nói “không”
Trân Văn:Thưa ông, sau khi tòa phúc thẩm tuyên hủy án sơ thẩm và trả hồ sơ điều tra lại từ đầu, có dư luận cho rằng ông có liên quan đến vụ án này. Ông nghĩ gì về những dư luận đó?
Ô. Nguyễn Trường Tô: Dư luận như vậy nhưng thực tế không có gì cả.
Trân Văn: Ở cương vị chủ tịch tỉnh, khi có dư luận như thế thì ông thấy thế nào ạ?
Ô. Nguyễn Trường Tô: Thực ra tôi rất là bất bình, chuyện ấy không có, đó là một sự việc không có. Điều này để cho cơ quan điều tra cũng như cơ quan người ta sẽ trả lời công luận và kết luận chứ hiện nay thì những người nằm trong đấy thì không thể nói gì được. Chỉ nói từ: “Không”. Thế thôi!
Trân Văn: Thưa ông, đúng là đó chỉ mới là lời khai và rõ ràng là...
Ô. Nguyễn Trường Tô: Một phía thôi!
Trân Văn: Dạ đúng. Lời khai một phía và chưa được kiểm chứng, chưa được xác định nhưng...
Ô. Nguyễn Trường Tô: Thế tại sao mới là dư luận, một câu nói một phía mà ông lại phải đặt vấn đề, hỏi lại như vậy?
Trân Văn: Thưa ông, bởi vì chúng tôi muốn có thông tin nhiều chiều. Song hành với dư luận đó thì ông là một trong những người được xem như là có liên quan và bởi vì ông là chủ tịch tỉnh Hà Giang, một vị trí không phải...
Ô. Nguyễn Trường Tô: Một người đứng đầu của một tỉnh về mặt nhà nước, về mặt cơ quan hành chính nhà nước...
Trân Văn:Dạ đúng, thành thử chúng tôi muốn nghe thêm ý kiến của ông. Dư luận đó có ảnh hưởng đến thanh danh của ông, chúng tôi muốn giới thiệu...
Ô. Nguyễn Trường Tô: …không những của cá nhân mà kể cả của tổ chức Đảng và kể cả nhà nước.
Trân Văn: Dạ đúng.
Ô. Nguyễn Trường Tô: Thế nhưng đấy mới là một chiều thì điều ấy phải để cơ quan điều tra cũng như cơ quan khác người ta phát ngôn khách quan hơn. Đương nhiên cá nhân tôi khẳng định là không có. Thế nhưng có điều có hay không, cá nhân không thể công bố một cách… ấy được mà phải để cơ quan điều tra cũng như các cơ quan ngôn luận công bố nó khách quan hơn.
Thực ra tôi rất là bất bình, chuyện ấy không có, đó là một sự việc không có…Chỉ nói từ: “Không”. Thế thôi!
Ô. Nguyễn Trường Tô
Trân Văn: Dạ. Tôi hiểu. Tuy nhiên, ở đây tôi có một thắc mắc không biết ông có sẵn sàng giải đáp không ạ?
Ô. Nguyễn Trường Tô: Được. Ông cứ nói.
Trân Văn: Dạ. Đó là hai nữ sinh là bị can trong vụ án “môi giới mại dâm” thì họ có số điện thoại của cá nhân ông...
Ô. Nguyễn Trường Tô: Số điện thoại, riêng ở vùng cao, tất cả số điện thoại của lãnh đạo từ bí thư cho đến chủ tịch và giám đốc các sở, ban, ngành đều công khai trên danh bạ. Đồng thời cũng công khai ở các huyện, tỉnh để mà giải quyết các thứ. Điều ấy thì… số điện thoại thì đã công khai rồi.
Trân Văn: Dạ. Như vậy là nhiều người có thể biết số điện thoại này?
Ô. Nguyễn Trường Tô: Cả tỉnh biết chứ không phải riêng một hai người biết ạ. Số điện thoại các lãnh đạo ngườita đều công khai hết trên danh bạ. Thậm chí các huyện đều biết hết. Số điện thoại đều công khai hết. Nếu số điện thoại mà bí mật thì không phải số điện thoại của lãnh đạo nữa. Số điện thoại đều công khai hết trên danh bạ với trên tin. Không phải của riêng chủ tịch tỉnh mà tất cả những lãnh đạo tỉnh, ban, ngành đều công khai hết trên danh bạ.
Vẫn không thể nói khác
Trân Văn: Dạ. Cảm ơn ông. Sẵn đây còn một dư luận khác nữa xin ông giải đáp luôn...
Ô. Nguyễn Trường Tô: Dư luận khác như thế nào ạ?
Trân Văn: Đó là việc ông là một trong những chủ tịch tỉnh mà thủ tướng đã từng chỉ đạo rất nhiều lần phải giải quyết sự việc của Công ty Sông Lô nhưng ông không chấp hành, và điều đó dẫn đến chuyện thủ tướng bị chất vấn tại diễn đàn Quốc Hội. Ông có thể nói thêm về điều đó không ạ?
Ông Nguyễn Tấn Dũng. AFP Photo/Hoang Dinh Nam
Ô. Nguyễn Trường Tô: Bây giờ tôi phải hỏi lại. Vâng. Cám ơn ông. Tôi hỏi lại ông, tại sao ông lại rất quan tâm tới vấn đề này? Lý do gì ông lại quan tâm?
Trân Văn: Dạ. Bởi vì sau khi có chất vấn của ông Lê Văn Cuông thì Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng có bảo rằng ông không muốn kỷ luật bất kỳ ai, bởi ông muốn noi gương Thủ tướng Phạm Văn Đồng. Ông cho biết là trong 3 năm làm thủ tướng thì ông chưa kỷ luật ai cả.
Những phát biểu đó của Thủ Tướng Nguyễn Tấn Dũng dẫn đến rất nhiều bình luận. Và sau chất vấn vào tháng 11 năm ngoái thì xảy ra sự kiện ở tại Vị Xuyên, Hà Giang và thêm một lần nữa có liên quan đến ông. Thành thử những thông tin này được bàn luận rất nhiều trên các diễn đàn điện tử và các báo. Đã có khá nhiều người có ý kiến về điều đó cho nên chúng tôi muốn hỏi thêm ý kiến của ông.
Ô. Nguyễn Trường Tô: Cũng có lẽ là những ý kiến chỉ tập trung vào một người đúng không ạ? Có lẽ là trong nghị trường chính trị tại sao nó cứ tập trung vào một người, đúng không ạ?
Trân Văn: Dạ.
Ô. Nguyễn Trường Tô: Ông có thấy có gì lạ trong việc này không ạ?
Trân Văn: Thưa ông, tôi chỉ là người theo dõi thời sự. Hiện nay đó một trong những vấn đề nổi cộm.
Ô. Nguyễn Trường Tô: Nếu ông đã quan tâm đương nhiên ông phải có ý kiến, bình luận, đánh giá.
Tôi hỏi lại ông, tại sao ông lại rất quan tâm tới vấn đề này? Lý do gì ông lại quan tâm?
Ô. Nguyễn Trường Tô
Trân Văn:Trên nguyên tắc thì chúng tôi chỉ làm công việc là đưa những thông tin nhiều chiều đến cho thính giả của mình để họ tự thẩm định và tự nhận định.
Tuy nhiên, đó là những điều người ta đã nói còn cá nhân ông là một người có liên quan đến những dư luận đó, nếu ông cảm thấy không có gì bất tiện, ông có thể giải thích thêm để cho thính giả chúng tôi biết.
Ô. Nguyễn Trường Tô: Có lẽ cũng như ban nãy tôi nói là để cho cơ quan điều tra và những người có chức năng, có đủ thẩm quyền để công bố thì nó hay hơn…
Thế còn đã nói đến vấn đề có lẽ là chính trị thì cũng không thể… thì… nói như thế nào… khó được… nhưng mà tôi chỉ nói một điều không là không.
Nhưng có dư luận như vậy thì cũng không thể nói như thế nào được. Tốt nhất là để người khác người ta thanh minh, chứng minh.
Thế còn ông là người quan tâm đến sự việc này thì có lẽ là ông cũng… xem xét thông tin và chắc chắn ông sẽ đánh giá công việc… nó phải… một cách…từ khách quan thì đương nhiên... Thế nhưng mà… phát xuất…
Thủ đoạn chính trị trước Đại hội Đảng
Trân Văn: Để giữ sự khách quan đó thì thay vì chỉ giới thiệu dư luận, chỉ giới thiệu những sự kiện đã được đề cập trên hệ thống báo chí trong nước cũng như trên các diễn đàn điện tử, chúng tôi mới có ý định gọi để hỏi ý kiến của ông.
Ô. Nguyễn Trường Tô: Bây giờ nếu tôi là người như vậy thì tôi cũng rất khó điều chỉnh dư luận… và dư luận đúng hay sai thì đương nhiên là nó cũng có… đều có ý đồ cả, có mục đích cả.
Thế còn để dẫn dắt dư luận thì điều ấy, đến giờ phút này đã là người nằm trong cuộc thì cũng rất khó dẫn dắt, đúng không ạ?
Bắt buộc phải có cơ quan khác xem xét, công bố và dẫn dắt dư luận. Còn cá nhân người trong cuộc thì không thể làm điều đó. Thậm chí có thể dẫn dắt còn phản cảm. Có lẽ anh hiểu điều đó?
Có lẽ theo tôi nghĩ là trước đại hội thôi nếu mà chuẩn bị sắp xếp đại hội xong thì mọi việc có khi nó lại, lại trở lại bình thường. Trả lại tên cho…(cười). Nói thế chắc anh hiểu…
Ô. Nguyễn Trường Tô
Trân Văn: Dạ, tôi hiểu. Qua cách nói chuyện của ông thì tôi nghĩ là thông tin về sự kiện này có lẽ cần thận trọng hơn cả về cách nói lẫn cách trình bày vấn đề...
Ô. Nguyễn Trường Tô: Vâng. Phải thận trọng. Điều ấy chính xác ạ, chứ không, không nóng vội được.
Có lẽ theo tôi nghĩ là trước đại hội thôi nếu mà chuẩn bị sắp xếp đại hội xong thì mọi việc có khi nó lại, lại trở lại bình thường. Trả lại tên cho…(cười). Nói thế chắc anh hiểu…
Trân Văn: Dạ. Tôi hiểu.
Ô. Nguyễn Trường Tô: Tôi nghĩ là dư luận đã từng đánh đổ các nhà chính khách và dư luận cũng đã từng cứu nhiều nhà chính khách… Thế thì tôi nghĩ là nếu dư luận khách quan nhất thì cũng nên… anh nghiên cứu kỹ trong vũ đài chính trị. Tôi nghĩ thế. Có lẽ là điều ấy anh đã là một phóng viên ở đài, chắc chắn là anh quá hiểu điều này, thế còn xu huớng của anh thì điều ấy chúng tôi không thể bắt anh, không thể gợi ý và cũng không thể là… nói như thế nào nhỉ,… cũng không thể cấm anh được. Nói từ cấm nó quá khó đúng không ạ? Nó cũng thái quá. Tóm lại, thôi thì cũng cảm ơn anh quan tâm...
LS Trần Đình Triển. Photo courtesy of dantri.com.
Quý vị vừa nghe ông Nguyễn Trường Tô trả lời về những vấn đề mà dư luận đang quan tâm. Trở lại với “Đơn kêu cứu” của hai nữ sinh, trong đó có liệt kê tên, chức vụ, số điện thoại của hàng chục cán bộ, doanh nhân, kể cả chủ tịch tỉnh Hà Giang, luật sư Trần Đình Triển - người tình nguyện bảo vệ hai nữ sinh này nhận định: “Danh sách này không phải bây giờ các cháu mới khai nhưng trong hồ sơ vụ án không có và khi hỏi các cháu thì các cháu đã khai rồi nhưng mà bản cung cũ bị cất giấu đi và làm lại. Đưa giấy trắng cho các cháu, bắt các cháu ký vào rồi về viết lại những bản khai cho nên không còn những nhân vật đó nữa.
Khi biết chuyện như vậy thì các cháu mới làm văn bản đó gửi. Tôi bảo vệ cháu Thúy thì cháu Thúy viết cho tôi. Còn đối với cháu Hằng thì lúc đó luật sư Tú có bản viết của cháu Hằng. Thứ hai nữa là tại phiên tòa thì thẩm vấn các cháu nói vanh vách, đi như thế nào, lên gặp các bác như thế nào, điện thoại thế nào là các cháu còn nhớ hết cả mà.
Tôi cho rằng nếu nói về mặt chứng cứ thì đã là đủ. Lời khai của các cháu phù hợp với những tình tiết khách quan. Hai nữa là các cháu đang bị giam giữ trong đó và các cháu không được gặp lại nhau. Lời khai của các cháu rất trùng với nhau. Điều đó là điều khẳng định chứ không thể nói rằng là không có căn cứ được.”
Sau khi Tòa án tỉnh Hà Giang tuyên hủy bản án sơ thẩm mà Tòa án huyện Vị Xuyên từng tuyên, về vụ án liên quan đến hiệu trưởng và hai nữ sinh của trường trung học Việt Lâm, huyện Vị Xuyên, công chúng tin rằng, vụ án đó không chỉ có dấu hiệu biến nạn nhân thành tội phạm để che đậy tội phạm của hàng chục cán bộ, doanh nhân ở Hà Giang, mà còn là dịp để ngẫm nghĩ về nhiều vấn nạn khác.
Photo courtesy of blog.yume.vn
Trường THCS thị trấn Việt Lâm, nơi ông Sầm Đức Xương gây tội ác.
Những vấn nạn đó là gì? Vụ án vừa kể có diễn biến nào mới? Trân Văn tiếp tục tìm hiểu, thông qua các cuộc phỏng vấn với Luật sư Trần Đình Triển – người tình nguyện bảo vệ nạn nhân và hai nhân vật có tên trong danh sách “mua dâm trẻ vị thành niên”. Đó là các ông Nguyễn Trường Tô – Chủ tịch tỉnh Hà Giang, Đinh Xuân Hùng – Giám đốc Ngân hàng Chính sách Xã hội tỉnh Hà Giang. Mời quý vị cùng nghe…
Bộ Công an và Viện Kiểm sát Tối cao sẽ nhập cuộc?
Vị hiệu trưởng mua dâm nữ sinh Sầm Đức Xương. Photo courtesy vietinfo.eu
Tháng 9 năm ngoái, vụ án “mua dâm người chưa thành niên” và “môi giới mại dâm”, liên quan đến hiệu trưởng và hai nữ sinh của trường trung học Việt Lâm, huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang làm dư luận rúng động. Lúc ấy, theo báo chí Việt Nam, ông Sầm Đức Xương đã lợi dụng cương vị hiệu trưởng để cưỡng ép hàng chục nữ sinh phải ăn nằm với ông. Cũng theo báo chí Việt Nam, sở dĩ ông Xương có thể thực hiện được điều tồi bại đó là vì có sự tiếp tay của hai nữ sinh Nguyễn Thị Hằng và Nguyễn Thị Thanh Thúy.
Đến đầu tháng 11 năm ngoái, Tòa án huyện Vị Xuyên đưa vụ án ra xử sơ thẩm. Ông Sầm Đức Xương bị phạt 10 năm 6 tháng tù. Nữ sinh Nguyễn Thị Hằng bị phạt 6 năm tù, nữ sinh Nguyễn Thị Thanh Thúy bị phạt 5 năm tù. Sau phiên sơ thẩm, cả ba bị cáo cùng kháng cáo kêu oan.
Cuối tháng 1 vừa qua, vụ án được Tòa án tỉnh Hà Giang đưa ra xử phúc thẩm và dư luận tiếp tục rúng động khi các luật sư bào chữa cho hai nữ sinh tiết lộ, cả hai không chỉ bị cưỡng ép để phải ăn nằm với hiệu trưởng mà còn được “giới thiệu” để phải ăn nằm với hàng chục cán bộ, doanh nhân tại Hà Giang. Trong đó có chủ tịch tỉnh. Điểm đáng chú ý là thay vì phải điều tra, làm rõ, tất cả những chi tiết, chứng cứ có liên quan thì hệ thống bảo vệ pháp luật tại huyện Vị Xuyên lại bỏ ra khỏi hồ sơ vụ án.
Cũng vì vậy, tòa án cấp phúc thẩm đã tuyên hủy bản án sơ thẩm, yêu cầu điều tra lại toàn bộ vụ án.
Nó gây nên một dư luận mà người ta bất bình, buộc phải xử lý thôi chứ không thể để một việc như thế ảnh hưởng đến uy tín chung. Thứ hai nữa là đạo đức suy thoái quá, không thể nào chấp nhận được.
LS Trần Đình Triển
Nửa tháng đã trôi qua sau phiên xử phúc thẩm, vụ án vừa kể đang diễn tiến ra sao? Luật sư Trần Đình Triển, người tình nguyện bảo vệ nữ sinh Nguyễn Thị Thanh Thúy cho biết: “Nó gây nên một dư luận mà người ta bất bình, buộc phải xử lý thôi chứ không thể để một việc như thế ảnh hưởng đến uy tín chung. Thứ hai nữa là đạo đức suy thoái quá, không thể nào chấp nhận được.”
Trân Văn: Nơi trực tiếp điều tra lại vụ án này sẽ là cơ quan nào ạ?
LS Trần Đình Triển: Về nguyên tắc, theo luật tố tụng hình sự của Việt Nam là trả lại cho cơ quan điều tra ban đầu. Trả lại cho Viện Kiểm sát để Viện Kiểm sát trả trở lại cho cơ quan điều tra để điều tra lại từ đầu. Thế nhưng trong luật tố tụng còn có việc cơ quan điều tra cấp trên có quyền rút vụ án lên để điều tra trực tiếp. Ở đây cần phải rút lên là bởi vì có những vi phạm về mặt tố tụng.
Quan điểm của tôi là cần phải xem xét để nếu có dấu hiệu thì cần phải khởi tố vụ án về tội “làm sai lệch hồ sơ vụ án” của các cơ quan tiến hành tố tụng cấp sơ thẩm.
Chủ tịch tỉnh Hà Giang Nguyễn Trường Tô. Hình blog Phạm Viết Đào.
Tôi tin chắc chắn là bên Bộ Công an và Viện Kiểm sát Tối cao người ta sẽ vào cuộc và theo tôi biết là người ta cũng đã vào cuộc rồi. Có lẽ là ra Tết người ta sẽ triển khai công việc thôi chứ không thể để cấp tỉnh, cấp huyện trực tiếp điều tra vụ này được.
Hôm vừa rồi, mẹ của cháu Hằng, cháu Thúy xuống đây trực tiếp mời. Tôi cũng đành tiếp tục nhận là tôi sẽ trực tiếp bảo vệ cho các cháu từ giai đoạn điều tra. Tôi đã làm thủ tục gửi cơ quan có thẩm quyền để tiếp tục bảo vệ cho các cháu. Cũng buộc phải làm thôi.
Ở tù an toàn hơn tại ngoại
Trân Văn: Nếu tôi nhớ không lầm thì anh đã từng đề nghị cho hai cô nữ sinh được tại ngoại. Đến nay thì đề nghị đó đã được xem xét chưa ạ?
LS Trần Đình Triển: Hôm vừa rồi khi mẹ hai cháu xuống đây thì tôi có trao đổi là việc đó mình từng kiến nghị thì bây giờ cơ quan nào trực tiếp điều tra, cơ quan đó mới giải quyết được.
Thứ hai nữa là gia đình cũng có một chút e ngại. Tức là cũng muốn để các cháu trong trại. Họ sợ rằng là khi các cháu ra ngoài... Khi mà cơ quan Trung ương chưa trực tiếp thụ lý e là không an toàn cho các cháu.
LS Trần Đình Triển
Bây giờ tôi nghĩ rằng Tòa mới trả hồ sơ mà chưa biết để cơ quan nào trực tiếp điều tra. Khi biết chúng tôi mới trực tiếp làm việc với cơ quan đóvà tôi sẽ đề nghị thả các cháu.
Thứ hai nữa là gia đình cũng có một chút e ngại. Tức là cũng muốn để các cháu trong trại. Họ sợ rằng là khi các cháu ra ngoài... Khi mà cơ quan Trung ương chưa trực tiếp thụ lý e là không an toàn cho các cháu. Cho nên gia đình chưa phải là thật muốn.
Khi nào các cơ quan trung ương vào cuộc thì khi đó mới giải quyết cho các cháu ra. Nếu giải quyết ra mà không có biện pháp để bảo vệ các cháu thì rất là nguy hiểm...
Quên rằng đã từng đòi minh oan
Những cán bộ và doanh nhân nào ở Hà Giang đã tham gia “mua dâm người chưa thành niên”? Báo chí Việt Nam chỉ nói xa, nói gần về điều này, còn giới hữu trách chưa hề lên tiếng xác nhận về sự có mặt của “danh sách” đáng chú ý đó.
Đây có thể là lý do khiến nhiều diễn đàn điện tử và blog đồng loạt công bố bản chụp “Đơn kêu cứu” của nữ sinh Nguyễn Thị Thanh Thúy, một trong hai bị cáo được xem là nạn nhân. Qua bản chụp tờ đơn này, người ta có thể thấy tên, chức vụ, số điện thoại của những người mà cô Thúy tố cáo đã “mua dâm trẻ vị thành niên”.
Chúng tôi đã dựa theo tài liệu vừa đề cập để thực hiện cuộc phỏng vấn đầu tiên với ông Đinh Xuân Hùng – Giám đốc Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Hà Giang:
Phát biểu của Ô. Đinh Xuân Hùng đăng trên tờ Pháp Luật TPHCM ngày 29/01/2010.
Trân Văn: Thưa anh chúng tôi được biết là ở phiên xử hai nữ sinh của trường Việt Lâm, Vị Xuyên, Hà Giang, các cô có khai là có ăn nằm với một số cán bộ và viên chức trong tỉnh, anh có biết gì về chuyện này không ạ?
Ô. Đinh Xuân Hùng: ...À không ạ!
Trân Văn: Chúng tôi thấy tờ tự khai được đưa lên Internet và thấy có cả tên, cả số điện thoại của anh...
Ô. Đinh Xuân Hùng: ...Xin lỗi anh em đang bận một tí, đang có khách, đang...
Đến đây thì ông Hùng không trả lời nữa. Có lẽ cũng cần nhắc lại là hồi cuối tháng 1, khi tòa án tỉnh Hà Giang đang xử phúc thẩm, chưa tuyên hủy án sơ thẩm, trả lời tờ Pháp Luật TP.HCM, ông Hùng đã có những tuyên bố khác với nội dung mà quý vị vừa nghe. Trên số ra ngày 29 tháng 1, tờ Pháp Luật TP.HCM từng dẫn nguyên văn phát biểu của ông Hùng về vụ án: “Tôi hết sức ngỡ ngàng. Ðây là vụ việc nghiêm trọng, ảnh hưởng đến uy tín của tôi nên mong các cơ quan chức năng nhanh chóng vào cuộc làm rõ đúng sai”.
Chúng tôi cũng đã liên lạc với ông Nguyễn Trường Tô, Chủ tịch tỉnh Hà Giang để phỏng vấn về sự kiện ông có tên trong danh sách bị tố cáo là đã “mua dâm trẻ vị thành niên”. Khác với ông Hùng, ông Tô khẳng định ông bị oan và vụ tai tiếng này là một thủ đoạn chính trị trước Đại hội Đảng. Nội dung cuộc phỏng vấn sẽ được phát trong lần phát thanh tới, mời quý vị đón nghe.
Dư luận trong nước đang xôn xao bàn tán về một vụ án chưa từng thấy, một hiệu trưởng trường trung học lợi dụng quyền lực của mình ép buộc các nữ sinh vị thành niên dưới quyền nhiều lần phục vụ sinh lý, bằng cách dọa các em "đánh tụt điểm" về các môn học và cho điểm xấu về đạo đức .
Nạn nhân bị tống giam
Bà con ta gọi là vụ án "ép dâm ở Hà Giang", vụ án "con heo Sầm Đức Xương" , theo tên của viên hiệu trưởng dâm ô này.
Vụ án bị tiết lộ từ đầu năm 2009, gây nên dư luận rộng lớn, toà án nhân dân tỉnh Hà giang mở phiên toà sơ thẩm ngày 6/11/2009, xử rất qua loa, vội vã, không có luật sư bào chữa, tuyên án Sầm Đức Xương 53 tuổi, 10 năm tù giam về tội "mua dâm" và nữ sinh Nguyễn Thuý Hằng 19 tuổi 6 năm tù giam, nữ sinh Nguyễn Thị Thanh Thuý 18 tuổi 5 năm tù giam về tội "môi giới mãi dâm".
Gia đình 2 em Hằng và Thuý cực kỳ ngạc nhiên và phẫn nộ, các thày cô giáo và bạn học của 2 em hết sức bực bội yêu cầu phải xem xét lại vụ án này; Sầm Đức Xương cũng kêu oan, viện lẽ bị liệt dương nặng từ 4 năm nay !
Từ trong nhà tù, 2 em Hằng và Thúy liên tiếp viết đơn kêu cứu, những lá đơn đầy nước mắt, gửi gia đình, bạn bè, các cấp chính quyền, các báo... tha thiết đòi có luật sư bênh vực các em, bênh vực sự thật, trong đó 2 em tố cáo cơ quan điều tra của công an tỉnh Hà Giang đã bắt các em "ký khống" dưới những trang giấy trắng để họ viết sau nội dung ở bên trên, coi đó là lời khai của bị cáo.
Thế là toà án Hà giang buộc phải để cho luật sư gặp các bị cáo, chuẩn bị cho phiên xử phúc thẩm vì các bị cáo đều kháng án.
Luật sư Trần Đình Triển thuộc đoàn luật sư Hànội được cử lên Hà Giang cãi cho hai em Hằng và Thuý. Ngày 1/2/2010 Toà án tỉnh Hà giang mở phiên toà phúc thẩm, những tưởng sẽ lại chóng vánh y án sơ thẩm, như mong muốn và tính toán của chính quyền và tỉnh uỷ Hà giang .
Nhưng thời thế đã thay đổi. Đã đến lúc mong muốn của các quan chức trong đảng, chính quyền và công cụ công an, toà án của họ không còn khống chế được dư luận và lòng dân. Và " khủng hoảng " đã nổ ra giữa phiên tòa.
Theo tin từ trong nước luật sư Trần Đình Triển với công tâm và bản lĩnh của mình đã đóng góp phần quyết định vào cuộc "phá án" ngoạn mục này.
Luật sư Triển nêu rõ trước toà: vụ án xảy ra khi 2 em Hằng, Thúy còn vị thành niên (dưới 18 tuổi), nên việc tuyên án không tính đến điều đó là phi pháp.
Quan trọng hơn, việc cơ quan điều tra của công an tỉnh bắt 2 em ký khống những trang giấy trắng cần làm rõ, nếu vậy thì cuộc điều tra đã phạm pháp từ khi mở đầu. Hai em còn tố cáo cơ quan điều tra bắt 2 em ký tuyên bố tự nguyện từ chối luật sư . Ông đòi phải mở lại cuộc điều tra từ đầu.
Quan trọng hơn nhiều nữa, trong nhà tù 2 em Hằng và Thúy đã ghi lại tên, địa chỉ, chức vụ, cả số điện thoại của một số quan chức cao nhất tỉnh, từ chủ tịch uỷ ban nhân dân tỉnh Hà Giang Nguyễn Trường Tô đến ông Bích trưởng ban tổ chức Công an tỉnh, ông Tiến, ông Minh, 2 cán bộ công an tỉnh, ông Tấn, em ruột giám đốc công an tỉnh, ông Đinh Xuân Hùng giám đốc Ngân hàng tỉnh, ông Hướng giám đốc hải quan cửa khẩu Thanh Thủy ... đều là những kẻ đã ép các em làm tình với họ nhiều lần qua môi giới của Sầm Đức Xương.
Các em nói rõ là một số bạn cùng lớp đã bị ép buộc như 2 em, và các em cực nhục chịu đựng chỉ vì sợ bị đánh tụt điểm, sợ bị đuổi học, sợ bị gia đình mắng, sợ cha mẹ buồn lòng, các em không hề vì tiền. " Thày Xương dặn họ cho tiền thì nhận, không cho thì thôi, luôn phải vui cười với họ ".
Toà án buộc phải ngừng xử phúc thẩm, huỷ án sơ thẩm, để xem xét lại từ đầu.
Nhưng vẫn với ông quan đầu tỉnh Nguyễn Trường Tô bỉ ổi đến vậy, vẫn với bí thư tỉnh ủy Hoàng Minh Nhất chỉ đạo trực tiếp vụ xử sơ thẩm đầy bê bối, vẫn những bộ xậu công an và toà án mục nát đến tận cùng như thế, cuộc điều tra và xét xử lại sẽ được tiến hành ra sao ?
Khi tất cả các báo trong nước đều êm re, chỉ đưa tin xét lại từ đầu vụ án, nhưng không có một lời bình luận, thì vụ án vẫn có nguy cơ bị "khoanh lại" và bị ỉm.
Ở một nước dân chủ có tự do báo chí đầy đủ, lập tức các Ban biện tập sẽ cử lên tại chỗ những cây bút lão luyện nhất chuyên về điều tra, về phá án, những mũi nhọn về viết phóng sự, tin nhanh, phỏng vấn, phóng thẳng đến gia đình, nhà trường, gặp thày cô giáo, bạn thân của 2 em Hằng và Thuý, đóng góp bằng tài năng, tâm huyết, ngòi bút sắc sảo của mình vào sự nghiệp công bằng xã hội. Hứng khởi, thích thú bao nhiêu!
Theo tôi cảm nghĩ, đầu têu vụ án này chính là các quan chức CS đầu tỉnh cùng tay chân thân tín ngành công an, cậy quyền thế, thừa tiền, dửng mỡ, thèm thuồng hưởng lạc những gái tơ, xem chán phim con heo nhập từ Bắc kinh, Đại Hàn, Hồng Kông, Chicagô... nảy ra sáng kiến dùng hiệu trưởng Sầm làm tên ma cô đầu sỏ để dử 15 em học sinh ngây thơ trong trắng làm lũ nô lệ tình dục. [ Sầm khai thường huy động nhóm 15 em học sinh từ 13 đến 17 tuổi vào dinh tỉnh uỷ để múa hát, mua vui cho các quan chức cao cấp cùng các nhà doanh nghiệp lớn Ngân hàng, Hải quan, Xuất nhập khẩu có máu mặt trong tỉnh ].
Khi bị lộ, họ đưa tên trùm ma cô Sầm Đức Xương ra hy sinh, tuyên án tù 10 năm về tội "mua dâm", còn độc ác nhẫn tâm tuyên án 2 em nạn nhân của chính họ 6 năm và 5 năm tù giam, vu cho tội " môi giới mãi dâm ".
Những tên tội phạm tự tung tự tác, nắm trọn quyền hành chính, điều tra, công an, xử án, đổi trắng thay đen, biến nạn nhân thành tội phạm như trở bàn tay. Mà chính họ là tội phạm chủ mưu. Nhưng nào có phải riêng ở Hà Giang đâu !
Cũng như thế, 16 nhà dân chủ yêu nước thương dân, xót xa vì mất đất, mất đảo, vì ngư dân ta bị tàn sát thì vào tù, còn những kẻ ươn hèn quỳ gối trước kẻ bành trướng thì đóng vai quan toà !
Vụ án Hà Giang được xử công khai, minh bạch, công bằng, đúng luật, đúng người, đúng tội sẽ là một dấu hiệu lành mạnh của đất nước vào Xuân Canh Dần.
Trong và ngoài nước, bà con ta hãy truyền tin, bàn tán, bình luận, góp ý, động viên an ủi 2 em Hằng, Thúy và gia đình, động viên luật sư Trần Đình Triển, lập những nhóm "cô thày giáo, học sinh, sinh viên, phụ nữ bảo vệ 2 em Hằng, Thúy", đòi trả tự do ngay cho 2 em khi chờ xét xử công minh từ đầu.
Trong thời đại thông tin nhanh nhậy, công luận có sức mạnh khôn lường !
Ủy Ban Bảo Vệ Ký Giả, gọi tắt là CPJ, trụ sở tại New York, Hoa Kỳ, hôm 16-2 công bố bản phúc trình hàng năm tựa đề “Những Cuộc Tấn Công Báo Chí Năm 2009” nhằm duyệt lại tình hình đàn áp báo chí trên khắp thế giới.
AFP PHOTO
Tại hội nghị các nhà tài trợ cho Việt Nam nhóm họp ờ Hà Nội hôm 3-12-2009, các định chế quốc tế tiếp tục khuyến cáo Việt Nam cần tôn trọng tư do báo chí, nới lỏng kiểm soát internet để phát triển quốc gia.
Kiểm soát gắt gao
Mở đầu về tình hình đàn áp giới truyền thông tại Việt Nam, tổ chức CPJ cho biết chính quyền Việt Nam vừa tiếp tục siết chặt báo chí, vừa tăng cường việc kiểm soát chặt chẽ phương tiện Internet bằng các biện pháp mới nhằm hạn chế những nội dung phổ biến trên mạng, đồng thời gia tăng việc theo dõi các bloggers.
Theo số liệu của Bộ Thông Tin và Truyền Thông Việt Nam thì khoảng 22 triệu người trong gần 90 triệu dân VN sử dụng Internet, trong số này, có chừng 2 triệu là bloggers – tức những người viết nhật ký trên mạng.
Trong bối cảnh đó, bản phúc trình của tổ chức CPJ nhận xét rằng lượng bloggers gia tăng đang đưa nhà cầm quyền độc đoán Việt Namlâm vào tình trạng tiến thoái lưỡng nan: Một mặt muốn mở rộng phương tiện Internet để cải cách kinh tế, nhưng mặt khác vẫn duy trì các biện pháp hạn chế gắt gao quyền tự do bày tỏ cảm tưởng, nhất là mọi hình thức chỉ trích giới lãnh đạo đảng CSVN hay những chính sách tế nhị của nhà nước.
CPJ cảnh báo rằng, trong năm qua, nhiều phóng viên và bloggers phổ biến quan điểm của họ, nhất là có nội dung chỉ trích mối quan hệ Việt-Trung, đều bị Hà Nội sách nhiễu, thẩm vấn, bỏ tù.
Ủy Ban Bảo Vệ Ký Giả CPJ lưu ý rằng hiện có nhiều nhà báo trong nước cũng viết nhật ký trên mạng để phổ biến tin tức, bài vở vốn bị kiểm duyệt trên báo chí do nhà nước kiểm soát.
Nhưng, CPJ cảnh báo rằng, trong năm qua, nhiều phóng viên và bloggers phổ biến quan điểm của họ, nhất là có nội dung chỉ trích mối quan hệ Việt-Trung, đều bị Hà Nội sách nhiễu, thẩm vấn, bỏ tù.
Mới đây nhất là trường hợp blogger trẻ tuổi Phạm Thanh Nghiên, đã gây xúc động thế giới sau khi nhà văn Phạm Thanh Nghiên bị án tù 4 năm cộng thêm 3 năm quản chế chỉ vì bài viết của cô trên mạng chỉ trích viên chức địa phương bỏ túi những khoản tiền giúp gia đình ngư dân bị Trung Quốc bắn chết hồi năm 2007, và việc Phạm Thanh Nghiên trả lời phỏng vấn các đài nước ngoài.
Chị ruột của Phạm Thanh Nghiên, là Phạm Thanh Yến, nhận xét :
Cà phê Internet xuất hiện ngày càng nhiều. AFP Photo
“Em thấy kết tội như thế, không đáng xử như thế. Em cũng không biết là tội gì nữa. Em nghe luật sư cãi hộ, thì em nghĩ là Nghiên không có tội. Nhưng mà bên tòa án xử thì người ta nói là có tội. Em thấy bài báo mà Nghiên nhà em viết thì nó không có tội”.
CPJ dẫn chứng một số trường hợp, chẳng hạn như hồi tháng 8 năm ngoái, blogger “Người Buôn Gió”, tức nhà báo Bùi Thanh Hiếu, bị giam giữ, các máy điện toán và cả tư trang của ông bị tịch thu vì ông viết những bài chỉ trích liên quan cuộc tranh chấp lãnh thổ giữa Việt Nam và Trung Quốc, cũng như những vụ tước đoạt đất đai của Giáo hội Công Giáo tại Việt Nam.
Bản phúc trình của CPJ cũng đề cập đến trường hợp blogger “Trang Ridiculous”, tức phóng viên Phạm Đoan Trang của báo mạng VietnamNet, bị Hà Nội gán tội vi phạm luật an ninh quốc gia cũng vì đề cập tới vấn đề tranh chấp lãnh thổ giữa Việt Nam và Trung Quốc.
Rồi vụ blogger “Mẹ Nấm” Nguyễn Ngọc Như Quỳnh gặp rắc rối tương tự vì những bài cũng liên quan mối quan hệ Việt-Trung, kể cả vấn đề bauxite Tây Nguyên. Hay vụ blogger Bút Thép từng bị công an giam giữ cũng vì dám đụng tới mối quan hệ “tế nhị” Việt-Trung, nhất là việc anh mặc áo thun in dòng chữ “Hoàng Sa và Trường Sa là của VN”.
Hồi tháng Năm năm ngoái, tổ chức CPJ xếp Việt Nam là một trong 10 nước đàn áp tự do báo chí tồi tệ nhất, dựa trên việc VN gia tăng đàn áp bloggers, tiếp tục giam giữ blogger Điếu Cày Nguyễn Văn Hải.
Kiểm duyệt Internet
Tăng cường kiểm soát các cửa hàng Internet hoạt động trong nước. AFP Photo/Hoang Dinh Nam
Tình hình đàn áp giới truyền thông như vừa nói khiến Quốc Hội Hoa Kỳ, vào tháng 10 vừa qua, đã ra nghị quyết kêu gọi Việt Nam phóng thích các bloggers bị tù tội và tôn trọng tự do Internet, khiến Hà Nội phản ứng mạnh mẽ.
Phát ngôn viên bộ ngoại giao Việt Nam Nguyễn Phương Nga nói nghị quyết đó không đúng sự thật, và ở Việt Nam không có ai bị bắt, bị giam giữ hay xét xử vì bày tỏ quan điểm của mình.
Bản phúc trình của CPJ trích dẫn Tổ chức quốc tế OpenNet Initiative chuyên nghiên cứu về tình trạng kiểm duyệt Internet lưu ý rằng Việt Nam, cũng giống như những xứ độc tài Miến Điện và Trung Quốc, tiếp tục ngăn chận và gạn lọc thông tin một cách khắt khe nhất so với những nước khác tại Á Châu.
Giữa lúc số quán cà-phê Internet tại Việt Nam trong những năm gần đây xuất hiện ngày càng nhiều ở thị thành, những cơ sở ấy, dù công hay tư, theo bản phúc trình của CPJ, đều được lệnh của giới cầm quyền Việt Nam là phải kiểm soát và lưu hồ sơ của khách hàng cùng những thông tin về hoạt động trên mạng của họ.
Bản phúc trình không quên đề cập tới việc hồi tháng 8 năm ngoái, một trong những dịch vụ được nhiều bloggers sử dụng nhất, là Yahoo 360, bị đóng cửa, hoặc mạng xã hội ăn khách Facebook không truy cập được hồi cuối năm qua.
Bản phúc trình của Ủy Ban Bảo Vệ Ký Giả cũng nhắc tới trường hợp báo Thanh Niên trích dẫn lời Thứ trưởng Bộ Thông Tin Và Truyền Thông Đỗ Quý Doãn cho biết bộ này sẽ nhờ Google và Yahoo kiểm soát nội dung các Web sites cùng những trang nhật ký trên mạng, sau khi Bộ Thông Tin Việt Nam, hồi cuối năm 2008, ra chỉ thị kiểm duyệt Internet cũng giống như lệnh tương tự trước đó đối với báo chí.
Lệnh của giới cầm quyền VN là phải kiểm soát và lưu hồ sơ của khách hàng cùng những thông tin về hoạt động trên mạng của họ.
Phúc trình của CPJ
Theo CPJ thì chính phủ Việt Nam tiếp tục duy trì việc kiểm soát giới truyền thông bằng phương cách tổ chức những cuộc hội họp hàng đầu tuần giữa quan chức Bộ Thông Tin và các chủ bút để duyệt qua bài vở, nhất là ngăn chận những bài chỉ trích lãnh đạo đảng hay chính sách nhà nước. Và những chủ bút, phóng viên nào không tuân lệnh sẽ bị trừng phạt nghiêm khắc.
Sau gần 12 tiếng đồng hồ bị xét xử vì tội cố ý đả thương người, nhà văn Trần Khải Thanh Thủy bị tuyên 3 năm rưỡi tù. Chồng bà, ông Đỗ Bá Tân, lãnh án treo 24 tháng.
Hình chụp từ website niemtinvietnam.net
Ông Đỗ Bá Tân và bà Trần Khải Thanh Thủy
Cho rằng đây là phiên xử có tính cách áp đặt, được giàn dựng bởi các phía có thẩm quyền, ông Đỗ Bá Tân bày tỏ tâm trạng bức xúc khi kể lại diễn biến của phiên xử hôm qua.
Một cái bẫy đã định sẵn
Thanh Trúc:Thưa ông Đỗ Bá Tân, với kết quả của bản án ngày hôm qua thì cảm tưởng của ông như thế nào?
Luật sư Trần Vũ Hải. Photo courtesy of thethao.vietnamnet.vn
Ô. Đỗ Bá Tân: Tôi thực tế là đã bị suy sụp. Tất cả những cái dự kiến trong tôi là tôi hy vọng phiên tòa hôm qua sẽ được lật ngược lại bởi vì chính những lời biện hộ, chính những chứng cứ mà luật sư Trần Vũ Hải đã tìm ra, mười bốn điểm, và khẳng định rằng đây là vụ án hoàn toàn oan sai mà cơ quan điều tra công an quận Đống Đa đã dựng lên.
Có rất nhiều chứng cứ khẳng định rằng hoàn toàn không có sự thật, đã chứng minh trên tòa, trước hội đồng xét xử. Thời gian đó cũng kéo rất dài và chính trong thời gian kéo dài của luật sư đó cũng đã bị sách nhiễu bởi một vài phần tử lợi dụng là nhân chứng đã cản trở quá trình diễn giải của luật sư.
Tôi khẳng định đây là vụ bắt người xong mới tìm tội, biểu hiện rõ nét nhất là biên bản bắt giữ của công an hoàn toàn là tạo dựng và dựa vào đó để hợp lý hóa cái vụ án này.
Ô Đỗ Bá Tân
Điều tôi thấy rất vô lý là một phiên tòa mà các quí vị như thẩm phán, thư ký, liên tục nhận được những tờ rơi, những tờ rơi liên tục chuyển từ ngoài vào. Thỉnh thoảng tôi lại thấy chuyển vào. Thì tôi nghĩ rằng đó là những mệnh lệnh riêng tư, làm theo một cái gì định sẵn.
Điều thứ hai nữa là trước khi bắt đầu phiên tòa thì vị kiểm sát viên là người đầu tiên đọc bản cáo trạng. Bản cáo trạng đó đã làm cho Thủy tôi mất bình tĩnh, và bức xúc ngay từ đầu đã thể hiện thái độ là không hài lòng phiên tòa, cảm nhận rằng không thể dự một phiên tòa bất hợp lý như thế này. Vì thế ngay từ đầu Thủy tôi đã bị dằn mặt là nếu như tiếp tục có hành vi như vậy thì sẽ đưa ra khỏi phòng xử.
Thanh Trúc:Thưa ông Đỗ Bá Tân, ông nói bà Trần Khải Thanh Thủy vì bức xúc mà đã có phản ứng?
Ô. Đỗ Bá Tân: Cái phản ứng đó thể hiện bằng nội dung của bản cáo trạng, hoàn toàn dựa trên những cơ sở họ tạo dựng mà bản thân vợ chồng chúng tôi cũng khẳng định là chúng tôi bị một cái bẫy đã định sẵn, đã có chương trình sẵn. Tôi khẳng định đây là vụ bắt người xong mới tìm tội, biểu hiện rõ nét nhất là biên bản bắt giữ của công an hoàn toàn là tạo dựng và dựa vào đó để hợp lý hóa cái vụ án này.
Thanh Trúc:Bà Trần Khải Thanh Thủy có nói được lời nào không?
Ô. Đỗ Bá Tân: Vợ tôi có nói được đôi lời nhưng cũng không bình tĩnh lắm, cho nên lời nói nhiều khi không mang tính thuyết phục trong phiên tòa mà đã trở thành cái họ cho là họ không đồng ý. Phản ứng đó là phản ứng ngẫu nhiên của một người đang bị ốm đau va đang bị giam cầm, bị biệt xuất hơn một tháng trời và hôm đó mới được ra ngoài và được nhìn mặt chồng…
Điều đầu tiên tôi đau xót nhất là vợ tôi nói với tôi là vợ tôi đã bị tám lần hôn mê trong trại Hỏa Lò. Hơn một tháng không được cấp thuốc, không được uống thuốc, cho nên vợ tôi là tình trạng bệnh đang rất nặng. Trong thời gian tạm giam chờ xét xử thì vợ tôi bị giam tại Hỏa Lò số 1, phường Cầu Diễn, huyện Từ Liêm, thành phố Hà Nội.
Cố tình lờ đi bằng chứng
Thanh Trúc:Về phần nhân chứng của cháu An Khuê thì sao?
Ô. Đỗ Bá Tân: Thứ nhất theo luật sư bào chữa thì cần phải có ý kiến của cháu bởi vì chính bản thân cháu đã bị gọi lên thẩm vấn trong thời gian điều tra. Điều thứ hai, trong phiên tòa, dự kiến của chúng tôi và phía luật sư là minh chứng rằng chiếc mũ mà tòa án cho là tang vật thì chính chiếc mũ đó chứng minh rằng nó không phải là mũ của tôi mà là của cháu An Khuê. Bên trong vẫn còn ghi tên Khuê lớp Năm E.
Cách đây hai năm chiếc mũ này do một tổ chức của Mỹ tài trợ cho trường của cháu. Mục đích để khẳng định rằng chiếc mũ đó không phải là tang vật của vụ án. Cái thứ hai là cháu được phép trình bày lại những cái nhìn nhận thấy ở trước cửa nhà cháu tối mùng Tám tháng Mười.
Những bằng chứng cháu đưa ra mang tính thuyết phục rất lớn, thế nhưng mà cũng kết hợp giữa kiểm sát viên tức với tư cách công tố viên, cùng với hai vị luật sư bảo vệ phía bị hại (tòa cho hai người hành hung chúng tôi là kẻ bị hại, có thêm hai vị luật sư nữa), thì họ đã phối hợp nhịp nhàng và họ cố tình lờ đi những chứng cứ mang tính thuyết phục của luật sư bào chữa của chúng tôi.
Ngụy tạo chứng cớ
Thanh Trúc: Để tuyên phạt bà Trần Khải Thanh Thủy bốn mươi hai tháng tù giam và ông là hai mươi bốn tháng tù treo thì cái tội mà họ nhấn mạnh là tội gì?
... bởi sau khi xảy ra sự việc chưa đầy năm phút Nguyễn Mạnh Điệp còn đứng trước cửa nhà tôi chửi bới, đe dọa vợ tôi là “mai tao sẽ cho mày một mũi SIDA cho chết mẹ mày đi.
Ô Đỗ Bá Tân
Ô. Đỗ Bá Tân: Xoay quanh vấn đề vết thương và tang vật. Luật sư của chúng tôi trình bày rất rõ là vết thương của Nguyễn Mạnh Điệp thể hiện qua cái mâu thuẫn của bản giám định kháng thương, của bản giám định pháp y cũng như liên hệ với bức ảnh liên quan đến vụ án do cơ quan công an cung cấp cho báo chí.
Luật sư chúng tôi khẳng định rằng đây là một vết thương giả và Nguyễn Mạnh Điệp hoàn toàn không bị chấn thương, bởi sau khi xảy ra sự việc chưa đầy năm phút Nguyễn Mạnh Điệp còn đứng trước cửa nhà tôi chửi bới, đe dọa vợ tôi là “mai tao sẽ cho mày một mũi SIDA cho chết mẹ mày đi”.
Rất tiếc những lời đó chúng tôi đã nói đi nói lại rất nhiều trong những bản khai, trong những bản điều tra nhân chứng nhưng trong bản kết luận của cơ quan công an đã không đưa mấy ý kiến đó vào và trong phiên tòa cũng hoàn toàn không đưa ra mấy ý kiến đó. Họ đã lờ đi tất cả.
Bị lừa nhận tội
Qua một số lời khai của Trần Khải Thanh Thủy cũng đã có nhiều cái nó hơi mâu thuẫn. Trần Khải Thanh Thủy đã chứng minh trước tòa rằng những bản cung của những ngày đó thì hoàn toàn Thủy đã bị điều tra viên Nguyễn Hùng Tuấn dùng cái thủ thuật là luôn luôn gọi Thủy lên hỏi cung vào những lúc chuẩn bị đưa bát cơm lên để ăn.
Buổi sáng thì tầm hơn mười giờ mười một giờ đã gọi lên hỏi cung vào cái thời gian Thủy rất đói. Chiều cũng vậy, hỏi cung rất là muộn, tới gần năm sáu giờ khi chuẩn bị bữa cơm chiều thì gọi lên. Thủy tôi đã tố cáo trước phiên tòa như vậy.
... và có những bản cung Thủy đã bị lừa vì lời hứa hẹn là “thôi chị cứ nhận đi, cả hai bên đều nhận là có va chạm, có đánh nhau, để chị được về.”
Ô Đỗ Bá Tân
Điều thứ hai nữa Thủy tôi tố cáo là có những lần hỏi cung Thủy tôi đã bị Nguyễn Hùng Tuấn đánh. Nguyễn Hùng Tuấn là điều tra viên của vụ án này.
Thủy tôi tố cáo trước tòa là Thủy tôi bị đánh trong những lần thẩm cung, bởi vậy trong những bản cung có bản bị bức cung và có những bản cung Thủy đã bị lừa vì lời hứa hẹn là “thôi chị cứ nhận đi, cả hai bên đều nhận là có va chạm, có đánh nhau, để chị được về.”
Cho nên chính Thủy tôi đã không giữ được quan điểm, đã bị lừa một cách rất dễ dàng. Qua những bản cung đó thì luật sư phía công tố viên cũng như luật sư bảo vệ bên bị hại bám vào đó để buộc tội vợ chồng chúng tôi.
Thanh Trúc: Thưa sau khi tòa tuyên đọc bản cáo trạng thì phản ứng của nhà văn Trần Khải Thanh Thủy như thế nào?
Ô. Đỗ Bá Tân: Trần Khải Thanh Thủy không có cơ hội nghe bản án bởi vì khi thẩm phán bắt đầu đọc bản luận tội thì Thủy đã có biểu hiện không đồng ý và phản đối. Chính hành vi phản đối cực lực của Thủy là không bình tĩnh thì chính thẩm phán tuyên bố đưa Thủy ra khỏi phòng xử và sẽ gởi bản tống đạt kết án vào trại giam. Thủy đã bị đưa đi, chỉ còn duy nhất một mình tôi đứng nghe bản án của tòa.
Vợ chồng nhà văn Trần Khải Thanh Thuỷ tại toà án Hà Nội hôm 5-2-2010. Ảnh chụp trang Yahoo! đăng hình của Reuters về vụ xử.
Thanh Trúc: Thưa ông Đỗ Bá Tân, trong phòng xử có mặt báo chí không, ngoài thân nhân thì những người khác có được vào dự không?
Ô. Đỗ Bá Tân: Khi tôi đến thì bên ngoài của tòa án rất đông, không có giấy mời thì không ai được vào. Đi qua cửa thì họ dùng thiết bị điện tử để kiểm tra. Lúc đó tôi thấy bên ngoài có rất nhiều nhà báo nước ngoài đang đứng chờ làm thủ tục để vào.
Thế nhưng vào dự phiên tòa thì họ được bố trí một căn phòng ở lầu một và một màn hình khoảng hai mươi lăm inch. Họ được quan sát hình ảnh truyền qua camera.
Thanh Trúc: Gia đình có định chống án có định khiếu nại gì không?
Ô. Đỗ Bá Tân: Hiện nay tôi vẫn trong tâm trạng là tôi sẽ kháng án. Thế nhưng kháng án là một động tác, còn tôi nghĩ rằng họ vẫn luôn luôn bảo vệ những sai trái của họ, dồn những cái bất công về phía chúng tôi. Vụ án này hoàn toàn có sự sắp xếp và rất nhiều chi tiết hay chứng cứ mà cơ quan điều tra tạo dựng lên.
Bởi vậy tôi cũng đang phân vân, nếu không kháng án thì họ cho rằng mình đã nhận tội. Còn nếu kháng án thì nó kéo theo rất nhiều vấn đề, gia đình tôi phải chi phí rất lớn.
Về vấn đề hiệu quả cho phiên kháng án, thiết nghĩ có kháng án, có phúc thẩm thì cũng không đem lại kết quả. Cho nên bản thân tôi chưa chính thức quyết định như thế nào trong cuộc đấu tranh giữa cái đúng và cái sai này, tôi cũng đang bị phân tâm.
Thanh Trúc: Cảm ơn ông Đỗ Bá Tân đã chia sẻ với chúng tôi.
Muốn tìm bài báo đã đăng, xin bạn type ( một tựa bài báo nào đó mà bạn nhớ mang máng, thí dụ: công an nhân dân bóp vú nhân dân ) ngay vào hàng cột có chữ Google Tìm kiếm Tuy chính, sau đó bạn bấm vào T
WELCOME BẠN ĐỌC
TRANG BÁO NHÀ được thành lập năm 2005. Meter đếm lượt bạn đọc viếng TBN thành lập ngày 31-12-2007
Recent Comments